Η περίοδος της νηστείας χαρακτηρίζεται από την Ορθόδοξη Εκκλησία μας ως μία περίοδος ψυχικής ανάτασης, εσωτερικής αναζήτησης, αυτοκριτικής και μετάνοιας.  Βιώνεται με την αποχή από την αμαρτία, την αναθεώρηση των πράξεων και των λόγων μας, την αυτοσυγκράτηση και την προσευχή. Αυτή είναι και η μία όψη του νομίσματος,  ίσως και η πιο ουσιαστική για όσους την ακολουθούν. Ωστόσο, δεν μπορούμε να παραβλέψουμε και την σωματική της διάσταση καθώς περιλαμβάνει  αποχή από την κατανάλωση κρέατος, αυγού, γαλακτοκομικών, ψαριού και ελαιολάδου (τα δύο τελευταία σε συγκεκριμένες ημέρες). Εύλογα προκύπτει το ερώτημα εάν αυτοί οι διατροφικοί αποκλεισμοί σε ομάδες τροφίμων την καθιστούν λιγότερο θρεπτική. Αξίζει, λοιπόν, να προβούμε σε έναν εκτενέστερο διατροφικό απολογισμό με τα συν και τα πλην της εφαρμογής της στην πράξη.

ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΑ  ΟΦΕΛΗ ΝΗΣΤΕΙΑΣ

Η τήρηση της νηστείας συνδεέται με 1) αυξημένη κατανάλωση φρούτων, λαχανικών και οσπρίων με αποτέλεσμα την αυξημένη πρόσληψη φυτικών ινών             2) μειωμένη πρόσληψη κορεσμένου  λίπους (επιβλαβές για την υγεία) λόγω της μη κατανάλωσης κρέατος και γαλακτοκομικών  3)αυξημένη κατανάλωση μονοακόρεστων και πολυακόρεστων  λιπαρών οξέων (ευεργετικά για την υγεία) λόγω της αυξημένης  κατανάλωσης  κυρίως ελαιολάδου, ξηρών καρπών και  σπόρων όπως το ταχίνι.

Οι διατροφικές αυτές προτιμήσεις και η στροφή ουσιαστικά σε ένα πιο Μεσογειακό πρότυπο διατροφής  κατά την περίοδο της νηστείας, φαίνεται να επιφέρει πλήθος ωφελειών τόσο βραχυχρόνια  όσο και μακροχρόνια. Και αυτό διότι συμβάλλει στη μείωση των επιπέδων χοληστερόλης και τριγλυκεριδίων του αίματος, στην ομαλοποίηση της αρτηριακής πίεσης, τη βελτιστοποίηση του γλυκαιμικού ελέγχου, την ομαλή λειτουργία του πεπτικού συστήματος, την ανακούφιση από την δυσκοιλιότητα, την πρόληψη έναντι διαφόρων μορφών καρκίνου, την αυξημένη πρόσληψη αντιοξειδωτικών ουσιών που είναι γνωστές για την τόνωση του ανοσοποιητικού συστήματος και την παρεμπόδιση της δράσης των ελευθέρων ριζών καθώς και την υποσυνείδητη υιοθέτηση ισορροπημένων διατροφικών επιλογών και μετά το πέρας της νηστείας.

 

ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΕΣ ΕΛΛΕΙΨΕΙΣ  ΝΗΣΤΕΙΑΣ

Από την άλλη πλευρά, οι κυριότερες διατροφικές ελλείψεις που χαρακτηρίζουν την νηστεία αφορούν 1) την μη κατανάλωση σημαντικών πηγών πρωτεΐνης υψηλής βιολογικής αξίας όπως αυτή περιέχεται σε ζωικά τρόφιμα (κρέας, κοτόπουλο, γαλακτοκομικά, αυγό ) άρα και ενδεχόμενος κίνδυνος για μη κάλυψη των αναγκών μας σε πρωτείνη 2) μη κάλυψη των αναγκών μας σε ασβέστιο λόγω της απουσίας των γαλακτοκομικών από το καθημερινό διαιτολόγιο 3) μη κάλυψη των αναγκών μας  σε σίδηρο καθώς  ο ζωικής προέλευσης (αιμικός) έχει μεγαλύτερη απορροφησιμότητα  σε σχέση με αυτόν  φυτικής προέλευσης  4) ελλείψεις σε βιταμίνες του συμπλέγματος Β.

Δεδομένου των παραπάνω, εάν δεν γίνουν οι σωστοί διατροφικοί χειρισμοί ελλοχεύει ο κίνδυνος να αποδυναμωθεί η μυϊκή και οστική μας μάζα, να αυξηθεί η επιρρέπεια σε οστεοπενία, οστεοπόρωση και κατάγματα ιδίως για τις γυναίκες μεγαλύτερης ηλικίας και να παρουσιαστούν συμπτώματα αδυναμίας, εύκολης κόπωσης και δυσκολίας συγκέντρωσης ως απόρροια της  μη επαρκούς πρόσληψης σιδήρου. Ελλείψεις σε βιταμίνες του συμπλέγματος Β σχετίζονται με μη ομαλή λειτουργία του κεντρικού νευρικού συστήματος.

ΣΩΣΤΟΙ ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΟΙ ΧΕΙΡΙΣΜΟΙ

Εάν καταφέρουμε, λοιπόν, να ωφεληθούμε από τις θετικές επιδράσεις της νηστείας, αποτρέποντας με τους κατάλληλους διατροφικούς χειρισμούς τυχόν διατροφικές ελλείψεις τότε θα είμαστε βέβαιοι για την θρεπτική πληρότητα και επάρκεια ενός νηστίσιμου διαιτολογίου.

 

%ce%bd%ce%b7%cf%83%cf%84%ce%b5%ce%af%ce%b1

ΝΗΣΤΕΙΑ ΚΑΙ ΣΩΜΑΤΙΚΟ ΒΑΡΟΣ      

Και ενώ η εφαρμογή νηστείας φυσιολογικά μπορεί να οδηγήσει σε αποτοξίνωση του οργανισμού και  απώλεια περιττών κιλών δεν είναι λίγες οι φορές που συμβαίνει το αντίθετο.  Πολλοί λόγοι μπορούν να οδηγήσουν τελικά σε ένα θετικό ενεργειακό ισοζύγιο και η ζυγαριά να ανέβει!

 

Μικρές διατροφικές συμβουλές κατά την νηστεία:

– προσέχουμε την υπερκατανάλωση φαγητού. Μην ξεχνάμε άλλωστε  ότι η νηστεία υπαγορεύει όχι απλώς την αποχή από μεμονωμένα τρόφιμα αλλά τη γενικότερη εγκράτεια μας.

– προτιμάμε την μαγειρική στον ατμό, στο φούρνο, στην κατσαρόλα και αποφεύγουμε το τηγάνι. Το τηγάνισμα των τροφίμων και γενικότερα το ψήσιμο σε υψηλές θερμοκρασίες έχει ως αποτέλεσμα την παραγωγή ενώσεων γνωστές ως ενώσεις μη ενζυμικής γλυκοζυλίωσης (AGEs) οι οποίες  φαίνεται να είναι ιδιαίτερα επιβλαβείς  για τον οργανισμό μας.

– δεν αμελούμε ποτέ το πρωινό. Οφείλει και κατά την περίοδο της νηστείας να είναι ο βασιλιάς  των γευμάτων μας.

– τα φρούτα και οι ανάλατοι ξηροί καρποί είναι πάντα καλές επιλογές μικρογευμάτων

– η σαλάτα δεν λείπει απο τα κύρια γεύματα μας

– τα όσπρια καλό είναι να αποτελούν το γεύμα μας τουλάχιστον 2-3 φορές μέσα στην εβδομάδα

– η ποικιλία στην διατροφή μας είναι σημαντική…όχι μόνο μακαρόνια και πατάτες!

–  δίνουμε έμφαση σε προϊόντα ολικής άλεσης που επιφέρουν το αίσθημα κορεσμού λόγω της αυξημένης περιεκτικότητας τους σε φυτικές ίνες. Ταυτόχρονα,  λόγω της αργής απορρόφησης τους,  δεν οδηγούν στην απότομη αύξηση των επιπέδων γλυκόζης του αίματος. Αντίθετα, τα επεξεργασμένα δημητριακά (λευκό ψωμί, άσπρα μακαρόνια και ρύζι) μέσω της έντονης αντιρροπιστικής δράσης  μιας πολύ κομβικής ορμόνης του οργανισμού μας , της  ινσουλίνης, επιφέρουν  έντονο το αίσθημα της πείνας και της ανάγκης για γλυκό σε σύντομο χρονικό διάστημα μετά το γεύμα.

– ενημέρωση από τον διαιτολόγο  για τα προϊόντα σόγιας και πώς μπορούν να ενταχθούν στο καθημερινό διαιτολόγιο

 Μπορούν να νηστεύουν όλοι;

Καλό είναι να έχουμε  υπόψη μας ότι κάποιες ομάδες ατόμων έχουν εξατομικευμένες ανάγκες τόσο σε μακρο-θρεπτικά  όσο και σε  μικροθρεπτικά συστατικά συνεπώς θα ήταν καλύτερο να συμβουλευτούν τον γιατρό τους για περεταίρω συμβουλευτική καθώς ο αποκλεισμός ομάδων τροφίμων για ένα παρατεταμένο διάστημα μπορεί να έχει ανεπιθύμητες επιπτώσεις.

Τα άτομα αυτά είναι :

– γυναίκες σε κατάσταση εγκυμοσύνης

– γυναίκες που θηλάζουν

 – παιδιά και έφηβοι

– άτομα μεγαλύτερης ηλικίας

 – άτομα που νοσούν ή βρίσκονται σε φάση ανάρρωσης

– άλλες παθολογικές καταστάσεις

– άτομα που λαμβάνουν αντιπηκτική αγωγή

– άτομα με αυξημένες ενεργειακές απαιτήσεις όπως αθλητές

Συμπερασματικά, λοιπόν, η νηστεία , όταν  ιατρικώς δεν αντενδείκνυται,  μπορεί να επιφέρει πλήθος μεταβολικών ωφελειών  για όποιον επιθυμεί να την ακολουθήσει, εάν φροντίσει να  τη διαχειριστεί σωστά. Σε κάθε περίπτωση αυτό που αξίζει να έχουμε κατά νου είναι το γενικότερο πνεύμα εγκράτειας που την χαρακτηρίζει τόσο στις τροφές ( είδος και ποσότητα) όσο και στα πάθη μας!

diatrofi.gr